Stowarzyszenie Dziennikarzy RP w Katowicach

Wczorajsze gorące emocje panujące w redakcji “Wprost” przeniesione zostały częściowo na konferencję prasową premiera, który próbował tłumaczyć się z wątpliwej akcji ABW i działań rządu ws. taśm. Tuska bardzo ostro zaatakowali prawicowi dziennikarze.

Michał Rachoń z TV Republika, który wczoraj zabrał z redakcji “Wprost” teczkę ABW, nie pozwalał innym dojść do głosu, nieustannie przerywając Tuskowi – poinformował reporter radia TOK FM. Rachoń podniósł kwestię zatrzymanych podczas jednego wieców działaczy Ruchu Narodowego.

Premier: Pan wygasi emocje…

- Nie znam sprawy zatrzymanych działaczy… – zaczął premier. Rachoń odkrzykiwał coś z sali. – Mam trochę poważnych spraw na głowie – mówił premier. – To nie jest poważna sprawa?! – krzyczał Rachoń. Krzyki nie ustawały. – Pan wygasi trochę… – powiedział premier. – Co mam wygasić? Co mam wygasić? – krzyczał Rachoń. – Emocje. Czy pan jest na konferencji prasowej czy na wiecu politycznym? – pytał premier.

Gdy Tuskowi udało się dojść do słowa, zapewnił, że sprawdzi, co wydarzyło się podczas wiecu i czy owi działacze złamali prawo.

Dziennikarze “Gazety Polskiej” podłączyli się do awantury

W sukurs Rachoniowi pośpieszyli dziennikarze Gazety Polskiej. Ich zachowanie nie spodobało się jednak wielu – również prawicowym – dziennikarzom.

- Widziałem ostatni cud Donalda Tuska: 24 godziny temu nikt nie przypuszczał, że Cezary Gmyz może być w redakcji “Wprost” i bronić Latkowskiego. Zobaczyłem, że dziennikarze w chwili próby potrafią być razem – mówił w TOK FM Andrzej Skworz, redaktor naczelny “Press”.

- ”Press” od lat pisze, kim jest Sylwester Latkowski. To my wskazywaliśmy na jego pokrętną drogę życiową. Ale wolę po dziennikarsku zachowującego się człowieka z niejasną przeszłością niż świetnych dziennikarzy, którzy kręcą nosem i uważają, że problemem nie jest zawartość merytoryczna taśm, tylko przez kogo zostały nagrane – komentował w TOK FM Skworz.

Redaktor naczelny “Press” już wczoraj na stronie internetowej swojego pisma opublikował mocne słowa: “Władza, która wykorzystuje tajne służby do walki nie z patologiami, lecz z dziennikarzami bliższa jest wschodnim satrapom niż standardom Unii Europejskiej”.

“Nie łudźmy się, że władza, która raz weszła do redakcji, już nigdy więcej tego nie uczyni” – stwierdził. Na antenie TOK FM z kolei dodał, że premier nie jest od udzielania “rad” dziennikarzom, kiedy i co mają publikować. – To redakcja decyduje o tym, w jakim tempie będzie publikować materiały – podkreślił Skworz.

Dzisiejszą konferencję prasową Donalda Tuska w sprawie środowej akcji ABW i prokuratury w redakcji “Wprost” zakończyła wypowiedź Moniki Olejnik (TVN 24 i Radio Zet), po której premier nie miał już wiele do powiedzenia.

- Chcemy ujawnienia wszystkich podsłuchanych nagrań publikowanych przez “Wprost” – mówił na konferencji premier Donald Tusk.  Wczoraj ABW z prokuratorem weszła do siedziby tygodnika “Wprost” i bezskutecznie próbowała przejąć nośniki z nagraniami podsłuchanych rozmów polityków.

- Prokuratura ma swoje suwerenne prawo zlecania działań policji i ABW. Niezależnie od tego jakie złe skutki to przynosi, także dla mnie, władza wykonawcza nie może ingerować w to, w jaki sposób prokuratura zleca i korzysta z pomocy organów państwa – mówił premier Tusk.

- Nie mam żadnych powodów, by przypuszczać, że prokuratura miała na celu zablokowanie publikowania tych materiałów. Ktoś wyłącznie ograniczony umysłowo, może myśleć, że akcja prokuratury zablokuje ujawnienie całości lub części materiałów. Nie ma takich możliwości technicznych, czy intencji. Jeśli jest jakaś intencja, to jest odwrotna – tłumaczył Tusk.

Konferencję zakończyła wypowiedź Moniki Olejnik:

Jestem zaskoczona, że nie zdymisjonował pan ministra Sienkiewicza. Wczorajsza sytuacja była kompromitująca. Człowiek, który jest świadkiem we własnej sprawie, wczoraj był przesłuchany przez prokuraturę, prowadzi śledztwo w tej sprawie. Człowiek, który prowadził rozmowy w stylu mafijnym z prezesem Belką, nadal pozostaje ministrem. Dziennikarz ma obowiązek chronić swojego informatora, a ABW nie powinno używać siły. Nie znam państwa demokratycznego, gdzie siłowo wchodzi służba i prokuratura, to się pierwszy raz wydarzyło od 1989 roku i całe środowisko dziennikarskie jest przeciwko panu.

- Tak, to zauważyłem – przyznał premier Tusk, po dłuższej chwili zastanowienia. Potem powtórzył, że śledztwo prowadzi prokuratora, a nie minister.

Premier nikogo nie dymisjonuje. Po grotesce środowej nocy dopiero teraz środowisko dziennikarskie powinno pokazać jedność i twardo wskazywać: skandal.

Dziennikarze nie mają dobrej prasy, politycy tym bardziej. Tu jednak chodzi o coś więcej niż okazanie sympatii podejrzanym profesjom, tu chodzi o to, by strzec podstawowych zasad, na jakich opiera się demokracja. Wybaczcie wielkie słowa, nie lubię ich i uważam, że w środę i czwartek były wielokrotnie nadużywane. Tłuszcza, która podburzała naczelnego “Wprost”, by wskazał im najbardziej aktywnych w akcji funkcjonariuszy ABW, wyłamywanie drzwi do gabinetów, typy w stylu Ikonowicz czy Wipler, którzy postanowili jednak trochę pobronić wolności i ogrzać się w świetle kamer – to wszystko było jedną wielką groteską, skandalem i głupotą, to wszystko odejmowało powagi sprawie, która jest naprawdę ważna.

To wszystko sprawiło, że środowisko dziennikarskie wcale nie pokazało jedności – jak życzyłoby sobie wielu komentatorów – lecz niemoc, bezradność, amatorkę i dziecinadę, pięknie wymieszaną z megalomanią i przekonaniem o swojej nadrzędnej roli.

Pokazać jedność w poważny sposób środowisko dziennikarskie może dopiero teraz, gdy twardo stanie na stanowisku, że akcja w redakcji “Wprost” jest skandalem. I zwłaszcza teraz: w obliczu faktu, że premier w gruncie rzeczy uważa, iż nie ma sprawy, bo nie dymisjonuje nikogo (czwartkowa ranna konferencja). Dla dziennikarzy to wszystko wydaje się oczywiste, jednak wiedza o prawach mediów wcale nie jest powszechna.

1. Pierwsze, co trzeba uświadamiać wszystkim. Prawo chroni informatora dziennikarza i jest to prosta konsekwencja uznania nowoczesnych demokracji, że media pełnią funkcje kontrolną wobec władzy. Akcja w redakcji choć nie wprost, to jednak zmierzała do tego, że informatorzy dziennikarzy zostaną zdemaskowani. Prawo prasowe jest jasne i w artykule 15 mówi, że dziennikarz ma prawo zachować w tajemnicy “dane umożliwiających identyfikację autora materiału prasowego, listu do redakcji lub innego materiału o tym charakterze, jak również innych osób udzielających informacji opublikowanych albo przekazanych do opublikowania.” Tak, są wyjątki dotyczące tajemnicy dziennikarskiej, a zwalnia z niej, w przypadku najpoważniejszych przestępstw, tylko sąd – te okoliczności jednak w środę nie zaszły.

2. Drugie, o czym nie można szybko zapomnieć. Mamy też nagranie pokazujące, w jaki sposób funkcjonariusze próbują odebrać materiały naczelnemu “Wprost”. Ktoś nagrał zza okna szarpaninę w gabinecie Sylwestra Latkowskiego, podobno było wykręcanie palców i tak dalej. Możemy spierać się o niuanse oraz wnioski z prawnych analiz, jednak to jest nie do obrony: w tak delikatnej sprawie „wydanie rzeczy”, o które wnosił prokurator, odbyło się w sposób bandycki.

Gdy za robotę biorą się domorośli prawnicy, dziennikarz prawicowy ma swoją rację, a dziennikarz lewicowy swoją, gdy kolejny polityk postanawia bronić władzę za wszelką cenę lub inny – miażdżyć ją, widząc w niej samo zło, warto zacytować Helsińską Fundację Praw Człowieka. “Redakcja, wydając nośniki pozwalające na zidentyfikowanie informatora, złamałaby prawo” – takie stanowisko zajęła HFPC. I dalej: “Redakcja ma nie tylko prawo, ale też obowiązek odmówić wydania nośników, gdy wie, że znajdują się tam dane pozwalające na identyfikację informatora”. I koleje zdanie: “Traktujemy tajemnicę dziennikarską jako bardzo ważny element pełnienia przez media funkcji publicznego stróża. Brak wystarczająco silnych gwarancji ochrony dziennikarskich źródeł informacji mógłby spowodować, że źródła nie będą mediom ujawniać spraw ważnych z punktu widzenia interesu publicznego.”

Środowy wieczór wyglądał na błazenadę – z powodu zachowania ABW czy prokuratorów oraz tuzina indywiduów, które zleciały się do redakcji “Wprost” – lecz mimo operetkowej formy przypomniał nam o sprawach kardynalnych. Kardynalnych nie tylko dla podejrzanych profesji – politycznej i dziennikarskiej – ale dla wszystkich Państwa, szanowni Czytelnicy. Wszystkich, którzy chcecie mieć pewność, że władza podlega jakiejkolwiek kontroli.

Twitter @MarekTwarog

Wojciech Czuchnowski z “Gazety Wyborczej” zainicjował powstanie listu dziennikarzy, w którym protestują oni przeciwko akcji organów ścigania w redakcji “Wprost” i solidaryzują się z jej naczelnym Sylwestrem Latkowskim. Tylko w środę wieczorem podpisało się pod nim kilkudziesięciu dziennikarzy.

Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego przeszukała redakcję tygodnika “Wprost”, domagając się wydania materiałów, które mogły zawierać chronioną prawnie tajemnicę dziennikarską. To pierwszy po 1989 roku przypadek jawnie siłowego rozwiązania wobec mediów i otwartej ingerencji tajnych służb w sferę wolności słowa w jej najbardziej wrażliwym aspekcie, jakim jest ochrona źródeł, które zastrzegły sobie anonimowość. Bez względu na to kim są informatorzy i jakie są ich intencje, dziennikarz ma obowiązek strzec ich danych. Wyjątki od tej zasady są nieliczne i nie dotyczą opisywanej sytuacji. ABW na polecenie prokuratury nie domaga się od “Wprost” materiałów w sprawie o morderstwo czy zamach terrorystyczny. Chodzi o nagrania rozmów najwyższych urzędników państwowych, których treść stawia w złym świetle obecny rząd. Dlatego działania służb specjalnych w redakcji „Wprost” uznajemy nie tylko za bezprawne ale i nacechowane politycznie. Odrzucamy argument, że chodzi o wydanie dowodów przestępstwa. Przepisy Kodeksu Postępowania Karnego, na które powołuje się tu prokuratura, mają niższą rangę niż zasada ochrony źródeł oraz zapisana w Konstytucji wolność słowa.

Protestujemy przeciwko akcji organów ścigania w tygodniku „Wprost”. Solidaryzujemy się z redakcją tygodnika i jej naczelnym Sylwestrem Latkowskim w decyzji odmowy ujawnienia źródeł. Uważamy, że doszło do niebezpiecznego precedensu. Po raz pierwszy od 1989r. tak otwarcie władza użyła tajnych służb przeciwko mediom. Nie możemy pozostać obojętni wobec tego brutalnego aktu naruszenia niezależności dziennikarskiej.

Marek Balawajder, RMF FM

Wojciech Cieśla, “Newsweek Polska”

Jacek Czarnecki, Radio Zet

Wojciech Czuchnowski “Gazeta Wyborcza”

Maciej Duda TVN 24.pl

Renata Grochal “Gazeta Wyborcza”

Szymon Jadczak, TVN

Monika Kamińska, RMF 24.pl

Marcin Kącki “Gazeta Wyborcza”

Agata Kondzińska “Gazeta Wyborcza”

Bertold Kittel, TVN

Michał Krzymowski, “Newsweek Polska”

Roman Mańka, publicysta

Bianka Mikołajewska, “Gazeta Wyborcza”

Monika Olejnik TVN 24, Radio Zet

Marek Palczewski, Forum Dziennikarzy SDP

Waldemar Paś, Metro

Tomasz Patora, TVN

Elżbieta Rutkowska, “Press”

Grzegorz Sieczkowski, dziennikarz

Stanisław Skarżyński, Radio Zet

Wojciech Sroczyński, Ringier Axel Springer Polska

Jakub Stachowiak, TVN

Andrzej Stankiewicz, “Rzeczpospolita”

Dominik Uhlig, Wyborcza.pl

Robert Zieliński, TVN24.pl

Piotr Żytnicki, “Gazeta Wyborcza”

Andrzej Bober, publicysta

Łukasz Brzezicki, Wirtualnemedia.pl

Juliusz Ćwieluch “Polityka”

Piotr Drabik, Wiadomości24.pl

Malwina Dziedzic, “Polityka”

Artur Grabek, “Rzeczpospolita”

Magdalena Hodak, “Nowe Życie Pabianic”

Adam Jastrzębowski, “Przegląd Sportowy”

Jerzy Jurecki “Tygodnik Podhalański”

Anna Karolkowska, Akademickie Radio Kampus

Krzysztof M. Kaźmierczak, “Głos Wielkopolski”

Kordian Klaczyński, “Cooltura – Polish Weekly Magazine”

Małgorzata Kolińska-Dąbrowska “Gazeta Wyborcza”

Piotr Krysiak, TVP Info

Bianka Mikołajewska, “Gazeta Wyborcza”

Alicja Molenda, prezes Stowarzyszenia Gazet Lokalnych

Krzysztof Nakonieczny, “Teleexpress”

Andrzej Poczobut, “Gazeta Wyborcza”

Piotr Polechoński, “Głos Koszaliński”

Piotr Paszkowski, MojaOlesinica.pl

Ewa Ornacka, publicystka

Paweł Reszka, “Tygodnik Powszechny”

Agnieszka Strzelczyk, Telewizja Silesia

Sylwester Ruszkiewicz, “Super Express”

Janusz Szostak, E-reporter.pl

Marcin Sztandera “Gazeta Wyborcza”

Wojciech Tymowski, “Gazeta Wyborcza”

Adam Wajrak “Gazeta Wyborcza”

Marcin Wiśniowski, Radio Eska Śląsk

Poparcie można zgłaszać na adres wojciech.czuchnowski@agora.pl

“18 czerwca 2014 r. Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego przeszukała redakcję tygodnika ‘Wprost’, domagając się wydania materiałów, które mogły zawierać chronioną prawnie tajemnicę dziennikarską.

To pierwszy po 1989 roku przypadek jawnie siłowego rozwiązania wobec mediów i otwartej ingerencji tajnych służb w sferę wolności słowa w jej najbardziej wrażliwym aspekcie, jakim jest ochrona źródeł, które zastrzegły sobie anonimowość.

Bez względu na to, kim są informatorzy i jakie są ich intencje, dziennikarz ma obowiązek strzec ich danych. Wyjątki od tej zasady są nieliczne i nie dotyczą opisywanej sytuacji. ABW na polecenie prokuratury nie domaga się od ‘Wprost’ materiałów w sprawie o morderstwo czy zamach terrorystyczny. Chodzi o nagrania rozmów najwyższych urzędników państwowych, których treść stawia w złym świetle obecny rząd. Dlatego działania służb specjalnych w redakcji ‘Wprost’ uznajemy nie tylko za bezprawne, ale i nacechowane politycznie. Odrzucamy argument, że chodzi o wydanie dowodów przestępstwa. Przepisy Kodeksu Postępowania Karnego, na które powołuje się tu prokuratura, mają niższą rangę niż zasada ochrony źródeł oraz zapisana w Konstytucji wolność słowa.

Protestujemy przeciwko akcji organów ścigania w tygodniku ‘Wprost’. Solidaryzujemy się z redakcją tygodnika i jej naczelnym Sylwestrem Latkowskim w decyzji odmowy ujawnienia źródeł. Uważamy, że doszło do niebezpiecznego precedensu. Po raz pierwszy od 1989 r. tak otwarcie władza użyła tajnych służb przeciwko mediom. Nie możemy pozostać obojętni wobec tego brutalnego aktu naruszenia niezależności dziennikarskiej”.

Podpisali się m.in.:

Jacek Adamczyk “Orange sport”

Marek Balawajder RMF FM

Sebastian Białach “Życie Lublina”

Beata Biel, była dziennikarka

Maria Bilińska TVN24

Maria Bnińska Radio Eska

Paweł Buczkowski “Dziennik Wschodni”

Dominik Cwikła Parezja.pl

Wojciech Czuchnowski “Gazeta Wyborcza”

Mateusz Dietrich TVN24.pl

Dominika Długosz “Polsat News”

Maciej Duda TVN 24.pl

Maja Dutkiewicz RMF FM

Małgorzata Gendłek “Gazeta Wyborcza”

Piotr Gociek “Do Rzeczy”, TV Republika

Renata Grochal “Gazeta Wyborcza”

Marcin Hałaś “Życie Bytomskie”

Marcin Hałat infoskawina.pl

Szymon Jadczak, TVN

Artur Jarząbek Radio ESKA, VOX FM, WAWA, PLUS

Maciej Jermakow RMF FM

Andrzej Kaczmarczyk “Dziennik Polski”

Monika Kamińska RMF FM

Marcin Kącki “Gazeta Wyborcza”

Bertold Kittel, TVN

Andrzej Kocjan Radio ZET

Katarzyna Kolenda-Zaleska tvn24

Agata Kondzińska “Gazeta Wyborcza”

Karolina Korwin-Piotrowska TVN Style

Katarzyna Krawczyk INTERIA.PL

Paweł Kubala Parezja.pl

Dominik Lebda “Rynek Kolejowy”

Grzegorz Lisiecki “Dziennik Zachodni”

Justyna Majewska VOX FM

Paweł Miter Katolickie Stowarzyszenie Dziennikarzy

Krzysztof Nałęcz “Głos Dziennik Pomorza”

Maciej Nycz RMF FM

Michał Olech, 300polityka

Maria Olecha-Lisiecka “Dziennik Zachodni”

Monika Olejnik TVN 24, Radio Zet

Roman Osica

Magdalena Partyła RMF FM

Tomasz Patora TVN

Konrad Piasecki RMF FM

Mariusz Piekarski RMF FM

Michał Protaziuk Gazeta.pl

Michał Rodak RMF FM

Wojciech Rogacin “Polska The Times”

Agnieszka Romaszewska-Guzy TVP

Dawid Serafin “Gazeta Krakowska”

Tomasz Setta Akademickie Radio LUZ

Stanisław Skarżyński, Radio Zet

Paweł Sławski “Przegląd Sportowy”

Stanisław M. Stanuch

Edyta Sienkiewicz RMF FM

Bartosz Styrna RMF FM

Dominik Tarczyński Charyzmatycy.pl

Dominik Uhlig “Gazeta Wyborcza”

Maciej Warsiński tvn24

Olga Wasilewska RMF FM

Grzegorz Wierzchołowski niezależna.pl

Grzegorz Wszołek “Gazeta Polska Codziennie”

Wojciech Wybranowski “Do Rzeczy”

Weronika Zaguła Radio Plus

Robert Zieliński TVN24.pl

Rafał Ziemkiewicz “Do Rzeczy”.